16 Temmuz 2019 Parçalı Ay Tutulması

Toplumun bir günlüğüne, hatta birkaç saatliğine bile olsa astronomiye ilgi duymasını sağlayan, her sene iki Güneş ve iki Ay olmak üzere toplamda ortalama 4 kez gerçekleşen gök olayını, yani tutulmayı bu gece gözlemleyebileceğiz. 16 Temmuz 2019 Parçalı Ay Tutulmasının tamamı, ülkemizin her yerinden gözlemlenebilecek. Ay, Türkiye saati ile 21:43’te Dünya’nın yarı gölgesine girecek ve parçalı tutulma 23:01’de başlayacak. Bu tutulmada Ay’ın tamamı değil, yaklaşık %65’i Dünya’nın tam gölgesinde olacak. Bu sebeple parçalı tutulma diyoruz.

Ay Tutulması Nasıl Olur?

Bildiğimiz gibi, Ay Dünya etrafında, Dünya da Güneş etrafında döner. Ancak bu üç cisim uzayda her zaman bir doğru üzerinde yer almaz, yörünge düzlemleri farklıdır. Ancak yılda ortalama iki kere, yörünge düzlemleri çakışır ve üç gök cismi bir doğru üzerinde buluşur. Bu zamanlarda tutulmalar meydana gelir. Hiçbir zaman sadece Ay veya sadece Güneş tutulması meydana gelmez, biri oluyorsa mutlaka 14-15 gün önce veya sonra diğeri gerçekleşir. Örneğin bu seneki tutulmaların tarihleri şöyleydi: 5/6 Ocak Parçalı Güneş Tutulması, 21 Ocak Tam Ay Tutulması, 2 Temmuz Tam Güneş Tutulması, 16/17 Temmuz Parçalı Ay Tutulması.Bunlara ek olarak yıl sonunda 26 Aralık’ta Halkalı Güneş Tutulması ve 10 Ocak 2020 Gölgeli Ay Tutulması.

Güneş, Ay ve Dünya’nın yörünge düzlemleri zaman zaman birbirine yaklaşsa da her zaman mükemmel bir şekilde tek bir çizgi haline gelmedikleri için bu tutulmalardan bazıları parçalı, bazıları gölgeli, bazıları tam tutulma olur. Aşağıdaki şekilde Güneş ve Ay Tutulmalarının nasıl oluştuğu gösteriliyor.

Güneş ve Ay Tutulmalarının oluşum şeması. Telif: TUBİTAK

Bu geceki Ay Tutulmasında, Ay’ın sadece bir kısmı Dünya’nın tam gölgesine girecek. Ay saat 01:59’da tam gölgeden çıkacak, saat 3:17’de ise yarı gölgeden de çıkacak ve tutulma tamamen bitecek.

Yukarıya bakmayı hatırlamak ve yeni yazılarımızdan haberdar olmak istiyorsanız instagramda ve twitterda bizi takip edebilirsiniz. Sosyal medya hesaplarımıza sayfanın en alt kısmından erişebilirsiniz.

Bilimle kalın!

Ayşegül Şen

*Bu yazı, 16/07/2019 tarihinde milliyet.com.tr/molatik adresinde yayımlanmıştır.

Kaynaklar

  1. timeanddate.com
  2. TUBİTAK 2019 Gök Olayları Yıllığı